Axit cacboxylic là phần đa hợp hóa học hữu tuy vậy phân tử gồm nhóm cacboxyl (-COOH) links trực tiếp với nguyên tử cacbon hoặc nguyên tử hiđro.

Bạn đang xem: Axit cacboxuylic là hợp chất có chứa nhóm chức

Ví dụ: H-COOH; $C_2H_5 - COOH$; HOOC-COOH; ...

Nhóm cacboxyl (-COOH) là team chức của axit cacboxylic.

2.Phân loại

Dựa theo quánh điểm cấu trúc của cội hiđrocacbon với số nhóm cacboxyl vào phân tử, các axit được phân tách thành:

a)Axit no, 1-1 chức, mạch hở

Phân tử tất cả gốc ankyl hoặc nguyên tử hiđro link với một đội nhóm -COOH. Những axit này lập thành dãy đổng đẳng các axit no, đơn chức, mạch hở bao gồm công thức cấu tạo thu gọn tầm thường $C_nH_2n + 1COOH$ (với $n geqslant 0$) hoặc bí quyết phân tử thông thường $C_mH_2mO_2left( m geqslant 1 ight).$

Ví dụ: HCOOH; $CH_3 - COOH$;...

b) Axit không no, đối kháng chức, mạch hở

Phân tử có gốc hiđrocacbon ko no, mạch hở links với một đội nhóm -COOH.

Ví dụ: $CH_2 = CH - COOH;CH_3left< CH_2 ight>_7CH = CHleft< CH_2 ight>_7COOH;...$

c) Axit thơm, đối kháng chức

Phân tử gồm gốc hiđrocacbon thơm liên kết với một nhóm -COOH.

Ví dụ: $C_6H_5COOH,CH_3 - C_6H_4 - COOH,...$

d)Axit nhiều chức

Nếu phân tử gồm hai hay nhiều nhóm -COOH, bọn chúng được hotline là axit nhiều chức. Ví dụ: Axit ađipic $HOOC - left< CH_2 ight>_4 - COOH$, axit malonic $HOOC - CH_2 - COOH,...$ thuộc các loại axit no, nhị chức, mạch hở.

Sau trên đây ta chỉ xét axit no, đối kháng chức, mạch hở.

3.Danh pháp

Tên sửa chữa thay thế của các axit no, đơn chức, mạch hở được cấu tạo như sau:

Axit + thương hiệu hiđrocacbon no tương ứng với mạch thiết yếu + oic

Mạch chính của phân tử axit là mạch cacbon nhiều năm nhất bước đầu từ nhóm -COOH

Mạch cacbon được tấn công số ban đầu từ nguyên tử cacbon của tập thể nhóm -COOH.

Một số axit có tên thông thường liên quan đến nguổn nơi bắt đầu tìm ra chúng.

Ví dụ:

*

Tên của một trong những axit no, solo chức, mạch hở trong bảng sau:

*

II. ĐC ĐIỂM CẤU TẠO

Nhóm cacboxyl tất cả cấu tạo:

*

Như vậy, team -COOH coi như được phối kết hợp bởi nhóm C=O với nhóm OH. Link O-H trong phân tử axit phân cực hơn link O-H trong phân tử ancol, cho nên nguyên tử H của tập thể nhóm -COOH biến hóa năng động hơn nguyên tử H của group -OH ancol. Liên kết của tập thể nhóm cacboxyl phân cực mạnh mẽ hơn link ancol và phenol đề nghị nhóm OH của axit cacboxylic cũng rất có thể bị thế thế.

*

Mô hình phân tử axit axetic dạng quánh (a) và dạng rỗng (b)

III. TÍNH CHẤT VẬT LÍ

Các axit phần nhiều là chất lỏng hoặc chất rắn ở đk thường. Nhiệt độ sôi của những axit tăng theo hướng tăng của phân tử khối và cao hơn nhiệt độ sôi của những ancol có cùng phân tử khối. Vì sao là giữa những phân tử axit có liên kết hiđro bền hơn links hiđro giữa các phân tử ancol.

*

Axit fomic, axit axetic chảy vô hạn trong nước. Độ tung trong nước của các axit giảm dần theo hướng tăng của phân tử khối.

Mỗi axit có vị riêng: axit axetic bao gồm vị giấm ăn, axit oxalic bao gồm vị chua của me, ...

IV. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC

Axit cacboxylic dễ ợt tham gia những phản ứng nỗ lực hoặc điều đình nguyên tử H hoặc team -OH của group chức -COOH.

1.Tính axit

a)Trong dung dịch, axit cacboxylic phân li thuận nghịch

Ví dụ:

$CH_2COOH ightleftarrows H^ + + CH_3COO^ - $

Dung dịch axit cacboxylic làm cho quỳ tím đưa thành màu sắc đỏ.

*
HCl là axit mạnh, phân li hoàn toàn; $CH_3COOH$ là axit yếu, phân li một phần

b)Tác dụng cùng với bazơ, oxit bazơ chế tác thành muối cùng nước

Ví dụ:

$CH_3COOH + NaOH o CH_3COONa + H_2O$

c)Tác dụng cùng với muối

Nhỏ hỗn hợp axit axetic vào đá vôi, thấy có khí $CO_2$ thoát ra:

$CO_3COOH + CaCO_3 o left( CH_3COO ight)_2Ca + H_2O + CO_2 uparrow $

d)Tác dụng với sắt kẽm kim loại trước hiđro vào dãy hoạt động hoá học của các kim một số loại tạo thành muối và giải phóng hiđro

Ví dụ, ngâm một lá kẽm mỏng trong hỗn hợp axit axetic, thấy bao gồm bọt khí hiđro thoát ra:

$2CH_3COOH + Zn o left( CH_3COO ight)_2Zn + H_2 uparrow $

2. Bội phản ứng cố nhóm $ - OH$

Đun sôi láo lếu hợp tất cả axit cacbonxylic $RCOOH,$ ancol $R"OH$ (có vài giọt $H_2SO_4$ đặc có tác dụng xúc tác) một thời hạn (khoảng 6-8 giờ)

*

Để nguội, kế tiếp pha loãng láo hợp bằng một lượng bự nước cất, chất lỏng tách thành 2 lớp: lớp bên trên có hương thơm thơm nhẹ. Đó là este sinh ra vì chưng phản ứng giữa axit với ancol:

$RCOOH + R"OHoverset t^o,H^ + leftrightarrows RCOOR" + H_2O$

Ví dụ:

*

Phản ứng thân ancol và axit sinh sản thành este cùng nước được hotline là bội nghịch ứng este hoá. Đặc điểm của bội phản ứng este hoá là thuận nghịch và nên axit $H_2SO_4$ sệt làm hóa học xúc tác.

V. ĐIỀU CHẾ

1.Phương pháp lên men giấm là phương thức cổ truyền tiếp tế axit axetic. Thực tế của quy trình là oxi hoá ancol etylic bằng oxi không gian nhờ chất xúc tác men giấm:

$C_2H_5OH + O_2xrightarrow<30 - 35^oC>men,giấmCH_3COOH + H_2O$

Ngày nay, phương thức này chỉ cần sử dụng sản xuất lượng bé dại axit axetic để gia công giấm ăn.

2.Oxi hoá anđehit axetic (điều chế từ etilen hoặc axetilen) trước đó là phương pháp chủ yếu đuối để thêm vào axit axetic:

$2CH_3CHO + O_2xrightarrowxt2CH_3COOH$

3.Oxi hoá ankan

Oxi hoá butan chiếm được axit axetic

Oxi hoá không hoàn toàn các ankan bao gồm mạch cacbon dài để tổng hợp những axit bao gồm phân tử khối lớn.

4.Từ metanol

Cho metanol tác dụng với cacbon oxit (có chất xúc tác yêu thích hợp) nhận được axit axetic

Đây là phương pháp hiện đại cung ứng axit axetic.

VI.

Xem thêm: Câu 2: Trùng Kiết Lị Có Hại Như Thế Nào Với Sức Khỏe Con Người

ỨNG DỤNG

Các axit hữu cơ tất cả ứng dụng trong vô số nhiều lĩnh vực: làm nguyên vật liệu cho công nghiệp mĩ phẩm, công nghiệp dệt, công nghiệp hoá học, ...